даваа

Wiktionary-с
Шууд очих: залуурдлага, хайлт

Flag of Mongolia.svg Монголоор


Үгийн гарал

Галиг

[dawa:] 1 (дава) ~ гариг 2(дабаг-а) уул ~

Дуудлага

Үгийн утга

даваа I нэр.
1 Замд хөндөлсөх өндөр агаад давахад хэцүү, бартаа бүхий нуруу газар.
2 Үйл явдлын эхлэх цэг, зааг дээр
3 Үйл болохын өмнөх агшин, өмнөхөн
даваа II нэр.
1Монгол үндэсний бөхийн барилдах үе шат
2 Барилдаж давах үйлийн нэр
даваа III нэр. Хүчир бэрхшээл, хэцүү хүнд үе
Даваа IV нэр. Долоо хоногийн нэгдэх өдөр; сумъяа гараг
Даваа V нэр. Манай дэлхийн дагуул сарны төвд нэр

Шилжсэн утга

  • Даваа - Үйл явдлын эхлэх цэг, зааг дээр: үхдэгийн даваан дээр

Холбоо үг

  • даваа давах (давааг даван өнгөрөх)
  • давааны ар (уул давааны хойд этгээд)
  • давааны бэл (давааны хормойн дээд этгээд)
  • давааны орой (давааны хамгийн дээд этгээд)
  • давааны өвөр (давааны урд этгээд)
  • давааны хэц (давааны орой, нурууны цавчим бэрх өндөр газар)
  • давааны зам (даваа давах зам харгуй)
  • давааны хяр (давааны орой нурууны журам)
  • давааны энгэр (давааны өвөр этгээд)
  • нам даваа (бага зэргийн өгсүүр даваа)
  • өгсүүр даваа (нэлээд огцом даваа, алсаасаа өндөр даваа)
  • ирэхийн даваан дээр (ирэх гэж завдан байгаад болих)
  • болохын даваанд (болон завдах үед)
  • явахын даваанд (яг явах гэж байх агшинд)
  • амаргүй даваа (амар хялбар гүйцэтгэх ажил биш)
  • бардаггүй даваа (давж дийлэшгүй саад бэрхшээл хүч хүрэхгүй ажил)
  • давдаггүй даваа (хийж гүйцэтгэхэд бэрх ажил үйл)
  • даваа өвс (эгнүүлэн хураасан нуруу өвс)
  • даваа давах (хүнд хүчир, саад бэрхшээлийг туулж өнгөрүүлэх, хэцүү ажлыг хийж дуусах)
  • гурвын даваа (хоёр давсан бөхчүүд гуравдахь ам угтуултайгаа барилдах үе шат)
  • нэгийн даваа (бүх бөхчүүд талцан барилдах хамгийн анхны даваа)
  • тавын даваа (дөрөв давсан бөхчүүд тавдахь учраатайгаа барилдах даваа, энэ даваанд бөхийн хамгийн бага цол болох начин цолыг өгнө)
  • даваа үнэлэх барилдаан (бөхчүүдийг цол, эрэмбээр хэсэг болгон тойргийн журмаар барилдуулж, давсан даваа бүрт шагнал өгөх барилдааны нэг хэлбэр)

Хоршоо үг

  • даваа гүвээ (овон товон өндөрлөг газар)
  • уул даваа (уул болон түүнийг давах хэсэг)

Эсрэг үг

Этгээд үг хэллэг

  • зэсийн даваа - ХУЛГАЙ

Зүйр цэцэн үг

Хэвшмэл хэлц

Дамжуулсаар дамжуулсаар даваа гаргана
Далимдуулсаар далимдуулсаар хонжоо гаргана

Дарагдашгүй дайснаа дарж
Давшгүй даваагаа давах

Даргиатай газар адуунд харш
Даваатай газар хонинд харш

Дөт боловч дөрөөлж даваанд хүрэхгүй
Дөрөв боловч горхи далайд хүрэхгүй

Даваа давахад унаа хэрэгтэй
Дарх хийхэд алх хэрэгтэй

Даваагүй хад давчуу
Давсгүй идээ шүлтгүй

Давааны замыг цас боож
Далангийн амыг мөс боох

Давааны өндрийг алхсаар давдаг
Жилийн нурууг хоногоор авдаг

Давааны цаанаас тархидах
Уулын цаанаас уухирдах

Өвөрмөц хэлц

даваан дээр: үйл явдлын хааш болох болшгүй хэцүү цаг үе, цэг, зааг дээр: Ширтэй хэвтэж байгаа энэ хүнийг цахиур Төмөр гэдэг. Өнгөрсөн намар Луу гүний ноён сүргээс тасалж хөөгөөд гэнэт үерлэсэн Тамирын голд мориноосоо салж үхэхийн даваан дээр аврагдахын хамт баригдаж хэд хоног жанчигдан байцаагдсан боловч нутаг ус, нэр алдраа хэлсэнгүй (Ч.Лодойдамба, Тунгалаг тамир).
давааны цаанаас тархидах: далдуур муулах, хов зөөх: Давааны цаанаас тархиддагийг чинь би мэдсэн шүү.
↑ аманд ортол арван даваа
↑ амандаа даваагүй
↑ балардгийн даваан дээр
↑ гол тасардгийн даваан дээр
↑ давдаггүй даваа
↑ өшт хүн өлийн даваан дээр
↑ хэлэндээ хэзээгүй, амандаа даваагүй
давдаггүй даваа: хийж дийлэхгүй, хийж хүчрэхгүй зүйл, хэцүү төвөгтэй, бэрх ажил: Сүг Цү, Ци Ла аргалж өгнө дөө. Манай Хүдэрчулуун мянган аргатай сан даа. За, тэр ч давахгүй даваа даа (Ч.Лодойдамба, Өөрийн замаар).

Зөв бичих зүй

  • да|ваа(н) нэр
    I. 1 (уулын хөтөл)., давааны, даваанд, даваагаар, даваанаас 2 (зааг) үхдэгийн ~н дээр
    II. (барилдааны үе) тавын ~
    III. (хэцүү үе) амаргүй ~, *~ давах (бэрхшээлийг туулах)
    IV. (гариг) ~ гаригт уулзах

Ертөнцийн гурав

Монгол бичиг

1,DebE)T


2,Dewa

Хуучирсан үг