ишиг

Wiktionary-с
Jump to navigation Jump to search

Монголоор[засварлах]

Үгийн гарал[засварлах]

Үгийн дуудлага[засварлах]

[iʃig]

Үндэсний бичиг[засварлах]

ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡᠡ᠋
(исигэ)

Галиглах зарчим

Үгийн утга[засварлах]

I нэр.
  1. Ямааны нэг нас хүрээгүй төл
  2. Хоёр настай
II нэр.
  1. Эмх замбараа
  2. Учир ухаан, учир шалтгаан

Ойролцоо үг[засварлах]

Нийлмэл үг[засварлах]

ихэр ишиг - ямааны ой хүрээгүй ихэр төл
цагаан ишиг - цагаан зүстэй ишиг
ишиг орхих - боос ямааны зулбах, ямаа дутуу төрөх
ишиг хаях - ишиг орхих
ишгэн шаваг урга. - ишгэн шарилж
ишгэн шарилж урга. - хоёр наст шарилж; ишгэн шаваг, хамба шарилж
ишиг биш­гээ алдах - эмх замбараагаа алдах
ишиг бишиггүй - а.эмх замбараагүй; б.учир начиргүй, хамаагүй

Зөв бичихзүй[засварлах]

Үг хувилгах зарчим

Кирил бичгийн зөв бичихзүй[засварлах]

и|шиг нэр. ишигний, ишгийг, ишгэнд, ишигнээс, ишгээр

Үндэсний бичгийн зөв бичихзүй[засварлах]

ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠨ ᠊ᠣ
ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠨ ᠳ᠋ᠣ
ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡᠡ᠋ ᠊ᠢ᠊᠊ᠢ
ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠨ ᠡᠴ᠊‍᠊ᠨ
ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡᠡ᠋ ᠪᠡ᠊ᠷ
ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡᠡ᠋ ᠲ᠋‍ᠠ‍᠊ᠢ
ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡᠡ᠋ ᠡᠣ᠊᠊ᠷᠣ᠊ᡍᠣ
ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡᠡ᠋ ᠪᠡ᠊‍᠊ᠨ
ᠡ᠊᠊ᠢ᠊‍ᠰ‍᠊ᠢ᠊ᠭᠡᠡ᠋ ᠨᠣ᠊ᠬᠥᠣ᠊᠊ᠨ

/~ий /~д /~г /~ээс /~ээр /~тэй /~рүү /~ээ /~үүд

Орчуулга[засварлах]

Товчилсон үг[засварлах]

Хэлц үг[засварлах]

Өвөрмөц хэлц[засварлах]

ишиг эгээ л хаячихсангүй - эгээ л хөлдчихсөнгүй, маш их даарах
өнчин ишиг ч дутаахгүй - ганц мал ч дутаахгүй, хумсын чинээ юм ч хороохгүй
ишгэн шийр ч үгүй - юу ч үгүй ядуу хоосон
ишгэн шийр ч үгүй - юу ч үгүй, ядуу хоосон~Хөрөнгөөрөө туйлсан хүн одоо яая гэхэв. Ишгэн шийр ч үгүй хэвтэж байхаас.
ишиг эгээ л хаячихсангүй - (шог) даарахаар их хүйтэн~Түмбээ гараа үлээж, –Таван тэмээ өвс авчрах гэж золтой л ишиг эгээ хаячихсангүй.
ишгэнд эрээ гаргах - дорой буурайг дээрэлхэх~Ишгэнд л эрээ гаргахаар арчаагүй дорой амьтан гэж Доржийг шооллоо.
ишгээ голсон ямаа шиг - ээлгүй зөчүү зүлчгэр зан~Гэтэл Дэлгэрийн энэхүү байдал нь түүний бодолтой эрс өөр болсон тул, Дэлгэрийг миний харьсны дараа хэдэн сарын турш өвгөн Ядам яг л ишгээ голсон ямаа шиг шилбэлзэн байв (Тод, Баярт уулзалт).
↑ өнчин ишигний гарзгүй
↑ өнчин ишигний нэмэргүй
↑ тулах модгүй туух ишиггүй
↑ ухаанд нь ухна ишиг үхэх
↑ шаранд ишигний ачаа ачих
↑ эврээ цохиулсан ишиг
↑ ямааны ишгийг майлуулж барсыг цочоох

Хэвшмэл хэлц[засварлах]

Илжиг тэмээ үзсэн шиг
Ишиг чоно үзсэн шиг
Илжиг цогиулаад морь болохгүй
Ишиг магтуулаад хонь болохгүй
Ишиг байж ямаа болдог
Унгас байж эсгий болдог
Ишиг эврээ ургахаар эхээ мөргөнө
Ус эргээ нурахлаар гадагш халина
Ишиг эвэр ургахаар эхээ эрэхгүй болно
Хүүхэд хоолонд орохлоор хөхөө эрэхгүй болно

Аман зохиолд орсон нь[засварлах]

Зүйр үг[засварлах]

Ишиг эврээ ургахаар эхийгээ мөргөх

Тайлбар: ачийг умартан эргэж тэрслэх, хорлох

Ишгэн тэхийн ухайтах хүсэл их

Тайлбар: өчүүхэн бага байтлаа юм бүхнийг чадах сүр дүр үзүүлэн аашлах

Ишигний зовлонг ухна мэдэхгүй

Тайлбар: хөрөнгө юмтай хүн, доод ядуу хүний зовлон гачигдлыг ойлгож мэдэхгүй