гүн

Wiktionary-с
Шууд очих: залуурдлага, хайлт

Flag of Mongolia.svg Монголоор


Үгийн гарал

Галиг

гүн [gьn]
1.(гүн) ~ ухаан
2.[gьŋ] (гүнг) ~ зэрэг

Дуудлага

Үгийн утга

гүн I нэр. түүх
1.Манж Чин улсын хэтэрхий дөрвөн хэргэмийн дөтгөөр; дотроо улсын түшээ гүн, улсад туслагч гүн, гүнгийн зэрэг засаг тэргүүн зэрэг тайж гэж гурван зэрэг байжээ.
2.Феод­лын байгууллын таван хэргэмийн тэргүүн зэрэг
гүн II нэр. хуучир. Гавьяа, шагнал
гүн III нэр.хуучир. Ашигт малтмалын уур­хай
гүн IV нэр. хуучир. Цэцэг өвчний туурлын уг, сорви
гүн V тэм.

  • 1.Нягт, их
  • 2.Гүнзгий, лав
  • 3.Ойр дотно юмны дотор орсон


гүн VI тэм. Өтгөн тод өнгө
гүн VII тэм.

  • 1.Утга санаа нууц далд, ойлгоход бэрх
  • 2.Өргөндэлгэр: гүн бат мэдлэг
  • 3.Бөх бат: гүн бат байх (бат бэх байх)


гүн VIII тэм. Маш нарийн сайн хийцтэй
гүн IХ тэм. Хурцлаг, сайн амт

Шилжсэн утга

  • гүн ухаан (нийгэм, бодгаль, сэтгэхүйн хөгжлийн ерөнхий зүй тогтоол, хуулийг судлах ухаан)

Холбоо үг

  • гүн байгуулах (гавьяа бай­гуулах)
  • гүн бий (гавьяа шагналтай)
  • алтны гүн (алтны уурхай)
  • нүүрсний гүн (нүүрсний уурхай)
  • цэцгийн гүн тогтох (цэцэг өвчний туурлын сорви тогтох)
  • гүн ой (өтгөн ой)
  • гүн шугуй (балар шугуй)
  • гүн жалга (гүнзгий жалга)
  • гүн ус (гүнзгий ус, хөлгүй их ус)
  • гүний худаг (гүнзгий худаг)
  • гүн шуудуу (гүнзгий шуудуу)
  • гүний хэмжүүр (юмны гүнийг хэмжих хэмжүүр)
  • гүнийн гааль (нутгийн гүнд байрлаж хилийн чанад руу явуулах эд зүйлс буюу нутаг дэвсгэр рүү орж ирэх эд зүйлст гаалийн бүрдүүлэлт хийх байгууллага)
  • газрын гүний ус (худгийн ус)
  • ойн гүн (ой дотор)
  • ард түмний гүнд орох (ард түмэнтэй ойр байж, тэдний санал хүслийг мэдрэх)
  • гүн ногоон (хар ногоон)
  • гүн улаан (тод улаан)
  • гүн харанхуй (хав харанхуй)
  • гүн шар(тод шар)
  • гүн бодлого (далд бодлого)
  • гүн утга (гүнзгий утга, далд утга)
  • гүн ухаантан (гүн ухаанд мэргэшсэн)
  • гүн сэтгэгдэл (маш их сэтгэгдэл)
  • гүн талархал (маш их талархал)
  • гүн урлал (нарийн урлал)
  • гүн хийцтэй хэт хутга (маш нарийн хийцтэй хэт хутга)
  • гүн амттай хоол (амт шимттэй хоол)
  • гүн шөл (хурц шөл)

Хоршоо үг

Эсрэг үг

Этгээд үг хэллэг

Зүйр цэцэн үг

  • Гүн усанд олом үгүй
    Гүжир үгэнд үнэн үгүй (хилс гүжир үгийг итгэх аргагүй)
  • Ертөнцийн гурван гүн
    Их далайн ёроол нэг гүн
    Эрдэмт хүний санаа нэг гүн
    Энх төрийн бодлого нэг гүн

Хэвшмэл хэлц

  • Гүн гангыг өнгөрөхгүй бол
    Газрын зузааныг мэдэхгүй
    Зовол зүдгүүрийг амсахгүй бол
    Жаргалангийн амтыг мэдэхгүй
  • Гүн гэгч ноён зэрэг
    Гөлөг гэгч нохойн зулзага
    Туслагч гэгч ноёны зэрэг
    Тугур гэгч баалын нэр
  • Гүн усанд гатлагагүй
    Гөр үгэнд хариугүй
  • Гүн усанд гишгэх газар олдохгүй
    Гүжир үгэнд итгэхгазар олдохгүй
  • Гүнд оломгүй
    Гүжирт ёсгүй
  • Гүнд олом үгүй
    Гүжирт хариу үггүй

Өвөрмөц хэлц

Зөв бичих зүй

  • гүн, гүн­гийн, гүнд, гүнгээс, гүнгээр

о.тоо

  • гүнгүүд

гүн I

  • 1.гүнзгий
  • 2.нягт
  • 3.~ухаан, ~мэдлэг
  • 4.тод, ~улаан
  • 5.цэцэг өвчний сорви

гүн II

  • 1.хэргэм зэрэг
  • 2.гавьяа, шагнал

Ертөнцийн гурав

Монгол бичиг

Kia
Kieit


Хуучирсан үг