ходоод

Wiktionary-с
Jump to navigation Jump to search

Монголоор[засварлах]

Үгийн гарал[засварлах]

Үндэсний бичиг[засварлах]

ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ
(ходугуду)

Галиглах зарчим

Үгийн утга[засварлах]

I нэр.биезүй.
  1. Хоол боловсруулах, булчинлаг ханатай уут мэт эрхтэн
II нэр.
  1. Бургас мэтээр сүлжиж хийсэн загас барих нэгэн зүйл тор, нэгэнт орсон загас буцан гарч үл чадна.

Ойролцоо үг[засварлах]

Нийлмэл үг[засварлах]

ходоодны шүүс - хоол боловсруулах шингэн
ходоодны үрэвсэл - ходоодны салстын үрэвсэл
ходоод бордох - бог малын ходоодонд махны цөвдлийг хэрчиж, амтлан хийх
ходоод буух - а.ходоод өвдөх; б.мяраалж их гэдэс гарах
ходоод муудах - хоол боловсруулах эрхтэн өвчлөх
ходоод орших - цутгасан ходоодыг чанахад хялбар болохгүй шүүрхийтэх
ходоод сунах - биеийн галбир, элдэв олиг өвчний улмаас ходоод хэвийн байрнаасаа доош унжих
ходоод цутгах - бог малын цусыг ходоодон дотор нь хийж, амтлан найруулж бэлдэх

Зөв бичихзүй[засварлах]

Үг хувилгах зарчим

Кирил бичгийн зөв бичихзүй[засварлах]

хо|доод нэр. *баян ~ (сүүлдсэн даага), ходоодны, ходоодонд, ходоодноос

Үндэсний бичгийн зөв бичихзүй[засварлах]

ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊᠊ᠨ ᠊ᠣ
ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊᠊ᠨ ᠳ᠋ᠣ
ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ ᠊ᠢ᠊᠊ᠢ
ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊᠊ᠨ ᠡᠴ᠊‍᠊ᠨ
ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ ᠪᠡ᠊ᠷ
ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ ᠲ᠋‍ᠠ‍᠊ᠢ
ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ ᠡᠣ᠊᠊ᠷᠣ᠊ᡍᠣ
ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ ᠪᠡ᠊‍᠊ᠨ
ᠬᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠳ᠋ᠣ ᠨᠣ᠊ᡍᠣ᠊ᠣ᠊᠊ᠨ

/~ы /~д /~ыг /~оос /~оор /~той /~ руу /~оо /~ууд

Орчуулга[засварлах]

Этгээд үг[засварлах]

БООРЦОГНЫ САВ н. ходоод
  • Боорцогны саваа дүүргэж аваад гарч ажлаа сайн хийцгээе.
  • Миний боорцогны сав зай багатай байдаг юм. Тийм болохоор ойр ойр бага багаар иддэг юм.
БУДААНЫ САВ н. гэдэс, ходоод
  • Чи яагаад манай гудамжаар явж байгаа юм бэ? Будааны саваа бүтэн дээрээ буцна шүү.
  • Одоогийн залуучуудын будааны сав том болж байгаа нь харамсалтай.

Товчилсон үг[засварлах]

Хэлц үг[засварлах]

Өвөрмөц хэлц[засварлах]

ходоод халаах юм - архи
баян ходоод - а.улсын баяр наадмын дааганы уралдаанд сүүлдсэн даага; б.шилж. ажил хөдөлмөр, уралдаан тэмцээнд сүүлд барьсан, эцэст орсон хүн
ходоод хагаравч тогоон дотроо - толгой хэмхрэвч малгай дотроо, тохой хэмхрэвч ханцуй дотроо гэдэгтэй адил
ходоодныхоо мухарт хийх - бусдад дуулгахгүй ягштал санах, ягштал бодох
ходоод бүтэн байх - амьд мэнд байх, амьдрах~Цагаач хүн ходоод бүтэн байвал дээр биш үү. Ахтайгаа тоглож болдоггүй юм шүү гэж Бадарч нүдээ анин бүдүүн дуугаар инээв (Ч.Лодойдамба, Тунгалаг тамир).
ходоодныхоо мухарт хийх - бусдад дуулгахгүй ягштал санах, ягштал бодох~Найз нь эртнээс нэг сэдэв бодчихсон тусдаа хийх юмсан гэж бодоод л ходоодныхоо мухарт хийчихсэн яваа.
↑ баян ходоод

Хэвшмэл хэлц[засварлах]

Мах идье гэвэл малаа хариул
Ходоод идье гэвэл хонио хариул
Ходоод дүүрэн хорт арга
Гэдэс дүүрэн гэмт ухаан
Ходоод нь хонхон эрдэнэ
Хоёр нүд нь лонхон эрдэнэ
Ходоод нь цадавч
Хоёр нүд нь цадахгүй
Ходоод хагаравч тогоон дотроо
Хотол хагаравч гүрэн дотроо
Хоолой сайтайгаараа умзад тавина
Ходоод сайтайгаараа гонир тавина

Аман зохиолд орсон нь[засварлах]

Зүйр үг[засварлах]

Ходоод нь хонхон эрдэнэ
Хоёр нүд нь лонхон эрдэнэ

Тайлбар: ховдог, хомхой

Цэцэн үг[засварлах]

Ходоодоо идэхэд хоёул болоосой
Хонио хариулахад хориул болоосой

Тайлбар: залхуу хойрго мөртөө шунахай