зөөлөн

Wiktionary-с
Jump to navigation Jump to search

Монголоор[засварлах]

Үгийн гарал[засварлах]

Үгийн дуудлага[засварлах]

[ʣц:lцn]

Үндэсний бичиг[засварлах]

ᠵᠣ᠊᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠯ‍ᠠ‍᠊ᠨ
(жөгэлэн)

Галиглах зарчим

Үгийн утга[засварлах]

тэм.
  1. Даралтын нөлөөнд хял­бархан автдаг, хэлбэр дүрсээ алдамтгай чанар, хатуу нягт биш зүйл
  2. Даагдах дийлдэх нь амар
  3. Эелдэг зан ааш, аливаад сэтгэл амархан уярах нь
  4. Хөнгөн хялбар, амархан
  5. Тав тухтай, биед эвтэйхэн

Ойролцоо үг[засварлах]

Нийлмэл үг[засварлах]

зөөлөн мод - а.зорох, сийлэхэд хялбар мод; б.нугалахад уян хатан мод
зөөлөн төмөр - хат багатай төмөр, махан төмөр
зөөлөн үс - уян налархай үс
зөөлөн чулуу - хат багатай элэгдэмтгий чулуу
зөөлөн цэрд - болсон шохой
зөөлөн эдлэл - үслэг арьс, бөсөөр хийсэн эдлэл
зөөлөн хоол - идэхэд хялбар хоол
сэтгэл зөөлөн - сэтгэл уян
зөөлөн нүд - дөлгөөн харцтай нүд
зөөлөн харц - дөлгөөн харц
зөөлөн хүн - ааш зан эелдэг даруу хүн
зөөлөн ажил - амар ажил
зөөлөн оёдол - хялбар оёдол
зөөлөн мэх - энгийн мэх
зөөлөн суудал - а.суухад хатуу биш, аятай суудал; б.галт тэрэгний тусгай тохижуулсан тасалгаа; в.шилж. дээгүүр албан тушаал
зөөлөн болох - аядуу намдуу болох
зөөлөн бороо - шиврээ бороо, зүсэр бороо
зөөлөн салхи - сэвшээ салхи
зөөлөн гийгүүлэгч - хэлэхэд өгүүлэх эрхтэн сул хэлэгдэх гийгүүлэгч, хэлний дунд этгээд тагнайд ойртон хэлэгдэнэ
зөөлний тэмдэг - цагаан тол­гойн “ь” тэмдэг

Зөв бичихзүй[засварлах]

Үг хувилгах зарчим

Кирил бичгийн зөв бичихзүй[засварлах]

зөө|лөн тэм.. ~ харц (аядуу) ~ бороо/салхи, зөөлөвтөр, зөөлхөн

Үндэсний бичгийн зөв бичихзүй[засварлах]

ᠵᠣ᠊᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠯ‍ᠠ‍ᠪᠳ᠋ᠣ᠊᠊ᠷ
ᠵᠣ᠊᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠯ‍ᠠ‍ᠪᠳ᠋ᠣ᠊ᠷᠳ᠋‍ᠠ‍ᠬᠥᠣ
ᠵᠣ᠊᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠯ‍ᠠ‍‍ᠠ‍ᠳ᠋‍ᠠ‍ᠬᠥᠣ
ᠵᠣ᠊᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠯ‍ᠠ‍‍ᠠ‍ᠳ᠋‍ᠠ‍ᠬᠥᠭᠡ᠊‍᠊ᠨ
ᠵᠣ᠊᠊ᠢ᠊ᠭᠡ᠊ᠯ‍ᠠ‍ᠭᠡ᠊ᠨ

/~втэр /~втэрдүү /~дүү /~дүүхэн /~хөн

Орчуулга[засварлах]

Хоршоо үг[засварлах]

Этгээд үг[засварлах]

ХАТУУ САМАР н. хатуу чанга, хүчтэй
  • Түүнтэй ажил тохирох гэдэг хатуу самар байв.
  • Тэр тамирчин барилдаж байх үедээ үнэхээр хатуу самар байсан юм.

Товчилсон үг[засварлах]

Хэлц үг[засварлах]

Өвөрмөц хэлц[засварлах]

зөөлөн боорцог биш - а.амар хялбар арганд орох, дийлдэх хүн биш; б.хэцүү ажил
зөөлөн мөлжүүр - хүний аяар байх зан
зөөлөн бөх - нойр
зөөлөн боорцог биш - а.амар хялбар арганд орох, дийлдэх хүн биш~Намайг дутуу үнэлэх хэрэггүй. Чам мэтэд хууртагддаг зөөлөн боорцог би биш. б.хэцүү ажил
зөөлөн бөх - (хошин) нойр~Үе үе хоёр өвгөдийн дүнгэр дүнгэр ярилцах нь чихэнд тусавч, өдрийн тулаанд ядраад зөөлөн бөхөд дийлдлээ (Б.Ринчен, Заан залуудай).
зөөлөн хутга хэрэглэх - ялгуун уран аргаар хор гүйлгэх, хорлох~Би Чулуу мэйрэн зөөлөн хутга хэрэглэх гэж байна гэдгийг мэдлээ (Хасбарс, Тал нутгийн хилэнгийн гал).
зөөлөн хоншоор - уран зөөлөн ярьж овжигнох занг үл таашаасан хэллэг~Одбал
зөөлөн чихтэй - дуулгавартай~Манай хүү чинь даруухан, ажилсаг, их зөөлөн чихтэй юм шүү дээ.

Хэвшмэл хэлц[засварлах]

Жимс ихтэй модонд жигүүртэн олон хоноглодог
Зөөлөн зантай хүнд зүйлийн ах дүү нөхөрлөдөг
Зөв зөвд шударга зөв
Зөөлөн зөөлөнд эе зөөлөн
Зөв нь буруугаа дийлнэ
Зөөлөн нь хатуугаа дийлнэ
Зөв нь буруудаж
Зөөлөн нь хатуурах
Зөв сургаал
Зөөлөн захиа
Зөв үг зүрх хөндөнө
Зөөлөн зан сэтгэл хөндөнө
Зөв үгэнд баясагч олон
Зөөлөн авиртыг дагагч олон
Зөв үгэнд баясаж
Зөөлөн авирыг барь
Зөв үгэнд зөрөө байхгүй
Зөөлөн маханд хутга хэрэггүй
Зөв үгэнд хүн уярна
Зөөлөн газар морь хөрвөнө
Зөөлөн амтай тугал хоёр эх хөхнө
Зөөлөн амтай хүн хоёр сэтгэл хураана
Зөөлөн биетэй
Шингэн дуутай хүн үү?
Зөөлөн газар мөртэй
Зөрсөн газар мэндтэй
Зөөлөн модонд хорхой үлддэг
Залхуу хүнд ажил мунддаггүй
Зөөлөн нь удаандаа хатуугаа дийлнэ
Зөөлөн нь хатуугаа дийлнэ
Зөөлөн өлгий хүүхдэд таарна
Зөв сэтгэл амьдралд таарна
Зөөлөн сэтгэлт хүнийг мунхаг гэж
Зөв явдалт хүнийг буруу гэх
Зөөлөн үг зөөхий шиг
Хатуу үг хар ус шиг
Зөөлөн үгийг бариасай
Зөв үгэнд баясаасай
Зөөлөн үгтэй хүн зөөхий чануулах
Хатуу үгтэй хүн хар ус чануулах
Зөөлөн үгэнд зүрх уярдаг
Зөрүү үгэнд зэвүү хүрдэг
Зөөлөн уруултын арга хэцүү
Зөрөг замын бартаа хэцүү
Зөөлөн ус дусалсаар
Хатуу чулууг нүхлэнэ
Зөөлөн хүн зүрхнээсээ ялдам
Хатуу хүн хавирганаасаа хатуу
Зөөлөн хүнд хүн бөхийнө
Зүлгэн газарт морь хөрвөнө
Зүс бороо газарт шингүүртэй
Зөөлөн үг чихэнд сонсвортой
Сайн хүргэн:
Ирэх тутам инээлгэдэг
Харих тутам харуулдаг
Зөв бурууг сургадаг
Зөөлөн хатууг ялгадаг
Муу хүргэн:
Бороонд болсон болжмор шиг
Будаа зөөдөг хулгана шиг
Цагаан зүг
Зөөлөн үйлс
Ширүүн үгэнд битгий цухалд
Зөөлөн үгэнд битгий итгэ

Аман зохиолд орсон нь[засварлах]