харах

Wiktionary-с
Шууд очих: залуурдлага, хайлт

Flag of Mongolia.svg Монголоор


Дуудлага

Үгийн утга

харах I үйл 1Нүдээр үзэх: харах эрхтэн (нүд), алмайран харах (гайхсандаа үг дуу байхгүй харах), аягүй харах (муухай харах), бараа харах (а.юмны бараа үзэх, үзэгдэх; б.шилж. мөр харах), буруу харах (а.цааш харах; б.эндүүрч таних; в.зөв зүйтэй биш зан байдал гаргах; г.нүүрээ бууруулах; д.цээр. үхэх), буурь харах (а.нутаг харах; б.үлдэх, хоцрох), жишүү харах (а.өөр тийш харах; б.шилж. нүүр өгөхгүй байх), занаатай харах (үзэн ядах, хорсон харах), зөрүү харах (а.нүүрээ буруулан зайлуулж харах; б.буруу ташаа харах; в.шилж. урвах, сэтгэл буруулах), зүүн нүдээр харах (а.зүүн талын нүдээрээ харах; б.шилж. хорсох, занах), муухай харах/аягүй харах (дургүйцсэн таагүй байдлаар хялайн ширвэж харах), нутаг харах (а.оршин суух орон байр барих, байгуулах газар эрэх; б.нутаг буцах, гэртээ харих), нүдээр харах (бодот байдлыг нүдээр үзэх), нэвт шувт харах (а.сайн ажиж шинжих; б.янз байдлыг ихэд сонирхон нүд салгалгүй харах; в.шилж. хийсэн хэргийг нь, хэлэх үгийг нь хэлүүлэлтгүй мэдэж байх), ойрыг харах (а.ойроос үзэх; б.шилж. өнөө маргаашийг бодох), олж харах (эрсний эцэст тохиолдон харах), өнгө харах (а.ямар өнгөтэйг нь мэдэхийг хичээх; б.хүнийг царай зүсээр нь ялгах), өөд харах (а.ямар нэгэн осол эндэл байгааг нь ажиглан харах; б.хүний сул талыг ашиглахаар тандах), өөдөө харах (а.дээшээ харах; б.шилж. эрхэм дээдэст хандах), өсгөдөг шилээр харах (томруулж харах), сөрөм харах (а.нэг нүдээр харах; б.шилж. басамжлах, тоомсорлохгүй байх, эс ойшоох), уруугаа харах (а.доошоо хандсан байх; б.эд юм буруу талаараа харсан байх), ханатал харах (хүслээ гүйцтэл харах), хоёр нүдээрээ харах (чухам юу болсныг сайн мэдэх), холыг харах (а.алс холын юм үзэх; б.шилж. алс хэтийг бодож болгоомжлох), хулгайгаар харах (сэм харах, өөрийгөө мдэгдэлгүй далдуур харах), шилийг нь харах (а.хүсээгүй хүнийг арайхийж явуулах; б.хэрэг явдал дуусах), шил шилээ харах (ар араасаа харах), ширтэн харах (удаанаар харах), ширүүнээр харах (ихэд догшин янзтай, ихэд хатуурхсан янзтай харах), хайх мөргүй, харах бараагүй (ор сураггүй алга болох), харах үзэх хорш. (хараанд өртөх), *ам харах (хүний юу хэлэхийг хүлээн суух), *гар харах (хахууль авч байж хэргийг нь гүйцэлдүүлэх гэх), *далим харах (а.ташрамыг бодох; б.өө сэв гаргахыг хүлээх), *духаараа харах (а.толгойгоо тонгойлгон нүдний дээд хэсгээр харах; б.шилж. уурлах янз үзүүлэх, аягүй байдал гаргах), *хүний гар харах (бусдын эрхшээлд автагдан, эрхгүй дагах болох),*нааш харах (тус дэм болох, санаа тавих), *цааш харах (үхэх), *морь харах (мөр харах), *мөр харах (бие засах), *өөд нар харах (өөдлөх, дэвжих), *нүүр харах (тал тохой татаж ялгавартай үзэх, дээр дор ялгаварлан үзэх), *тал харах/нүүр тал харах (танил дотныхоо хүнийг илүүчлэн үзэх, дээр доор, сайн муугаар ялгаварлан үзэх), *тогоо харах (айлд ямар ч эрх мэдэлгүй амьдрах), *дээгүүр харах (ихэмсэг зан гаргах), *хялайн харах (гадуурхах, муугаар хандах), *нүдээ ширгэтэл харах (ихэд харуулдан хүлээх), *нүүр харах (а.уулзах; б.шилж. танилаар тал тохой татах), *зоосны нүхээр ха-рах (бүхнийг ашиг хонжоо, мөнгөөр цэгнэх), *илүү харж билүү долоох (бусдын өөрөөсөө давуутайд атаархан янз бүрийн юм ярьж явах), амыг нь харахаар, ажлыг нь хар цэцэн. (хэлснээр нь биш хийснээр нь дүгнэ), алсыг харвал аминд тустай, холыг бодвол хожим тустай цэцэн. (өнөө маргаашийг бодвол хол явахгүй, алсыг харж нэгийг бодож байх хэрэгтэй), харж суухаар мэрж хороо цэцэн. (зүгээр суухаар зүлгэж суу гэдэгтэй адил утгатай), тэнэг хүн тогоо харна, мэргэн хүн гал харна зүйр. (хүнийг үйл хөдлөлөөр нь мэдэх), өөрийн толгой дээрх өлөн бугыг харахгүй, хүний толгой дээрх өлөн өвсийг шоолох зүйр. (өөрийгөө мэдэхгүй бусдыг шүүмжлэх муухай), ханилснаа шинж, харснаа лавла зүйр. (юмыг ажиглан шинжиж ойлгож авч бай); 2Олж мэдэх: алдаагаа харах (алдаагаа олж мэдэх), өө сэв харах (бусдын гэм дутагдлыг олж өөлөх); 3Горьдох, найдах, түших: *хүний царай харах (бусдын эрхшээлд эрхгүй орж автагдах, бусдыг царайчлах), *хүний гар харах (хүнээс юм горьдох), *хүний ам харах (бусдын аяыг дагах); 4Гүйлгэн унших: гүйлгэн харах (тогтуун бус хурдан уншаад өнгөрөх), сонин харах (сонин өнгөц уншаад өнгөрөх); 5Хүн, амьтныг асрах, тэжээх: амиа харах (а.өөртөө санаа тавих; б.шилж. хол хөндий байх, зожиг нийцгүй байх), мал харах (а.мал тэжээх, мал маллах; б.мал эрэх), хүүхэд харах (хүүхэд асарч хүмүүжүүлэх), эцэг эхээ харах (эцэг эхээ тэтгэх, асрах), харах асрах хорш. (харгалзан тэтгэх); 6Гэр орон, бараа саваа сахих, сахин суух: гэр бараа харах (гэрээ сахих); 7Асрах, тэтгэх: харж хандах (халамж анхаарал тавих); 8Бэлэнчлэх: хүний гар хараад суух (бусдын дэмийг эрэлхийлэх, залхуурах, бэлэнчлэх), биеийн амар харах (ажлын хүндээс няцах, амар эх: сэтгэл харах (хүний бодол санааг харгалзан үзэх); Эрхгүй дагах: төөргөө харах (хувь заяагаа дагах, хувь тавиландаа захирагдах); Хандах, зүглэх, чиглэх: хойш харах (эд юм хойд зүг рүү хандсан байх), цонх гудамж руу харах (цонх гудамж руу чиглэсэн байх)

II үйл 1Арьс шир, газрын хөрс зэргийг хусах, цэвэрлэх: арьс харах (арьс хусах), шир харах (шир хусах), хүрзээр харах (хүрзээр хусах), газар харах (газрын өнгөн хөрсийг цэвэрлэн хусах), харах хусах хорш. (арьс шир зэргийг юмаар үрэх, элэх); 2Харуулаар харуулдах.


'

'

'


Шилжсэн утга

  • мөр харах
  • нүүр өгөхгүй байх
  • урвах, сэтгэл буруулах
  • хорсох, занах
  • хийсэн хэргийг нь, хэлэх үгийг нь хэлүүлэлтгүй мэдэж байх
  • өнөө маргаашийг бодох

Холбоо үг

  • харах эрхтэн - нүд
  • алмайран харах - гайхсандаа үг дуу байхгүй харах
  • аягүй харах - муухай харах
  • бараа харах - а.юмны бараа үзэх, үзэгдэх б.шилж. мөр харах
  • буруу харах - а.цааш харах б.эндүүрч таних в.зөв зүйтэй биш зан байдал гаргах г.нүүрээ бууруулах д.цээр. үхэх
  • алдаагаа харах - алдаагаа олж мэдэх
  • өө сэв харах - бусдын гэм дутагдлыг олж өөлөх

Хоршоо үг

  • мөр харах
  • нүүр өгөхгүй байх
  • урвах, сэтгэл буруулах
  • хорсох, занах
  • хийсэн хэргийг нь, хэлэх үгийг нь хэлүүлэлтгүй мэдэж байх
  • өнөө маргаашийг бодох


Эсрэг үг

Этгээд үг хэллэг

ТЭНГЭР ХАРАХ тбү. үхэх - Тэнгэр харах нас ч боллоо. Одоо амар жимэр амьдарч байгаад үхсэн минь дээр биз дээ. - Энэ өвлийн зуднаар бог, бод нийлсэн олон мал энэ сумаас тэнгэр харсан ажээ.

Зүйр цэцэн үг

тэнэг хүн тогоо харна, мэргэн хүн гал харна - хүнийг үйл хөдлөлөөр нь мэдэх өөрийн толгой дээрх өлөн бугыг харахгүй, хүний толгой дээрх өлөн өвсийг шоолох - өөрийгөө мэдэхгүй бусдыг шүүмжлэх муухай ханилснаа шинж, харснаа лавла - юмыг ажиглан шинжиж ойлгож авч бай


Хэвшмэл хэлц

Хэлэх үгэнд хэмжээгүй Харах нүдэнд хязгааргүй



Өвөрмөц хэлц

Зөв бичих зүй

харах үйл 1 (үзэх) алмайран ~, жишүү ~ (а. өөр тийш харах, б. шилж. нүүр өгөхгүй байх), *ам ~ (хүлээх), *гар ~ (хахууль авах гэх), *хүний гар ~ (эрхгүй дагах), *нааш ~ (санаа тавих), *цааш ~ (үхэх), *морь ~ (шээх), *дээгүүр ~ (ихэмсэглэх), *хялайн ~ (гадуурхах), *нүдээ ширгэтэл ~ (харуулдах), *нүүр ~ (а. уулзах, б. шилж. танил татах), *зоосны нүхээр ~ (мөнгөөр цэгнэх) 2 (олж мэдэх) алдаагаа ~, өө сэв ~, *хүний царай ~ (царайчлах), сонин ~ (өнгөц унших), хүний гар хараад суух (бэлэнчлэх), харах нь ээ (+3яриа харахнээ), харна, харжээ, харъя (+3харая), харж; харагдах, харзнах, харцгаах, харчих

Ертөнцийн гурав

Монгол бичиг

HeroeeO


Товчилсон үг

Хуучирсан үг