дэлхий

Wiktionary-с
Шууд очих: залуурдлага, хайлт

Flag of Mongolia.svg Монголоор


Дуудлага

[delxi:] (дэлэхэи)

Үгийн утга

дэлхий I нэр од.орон.
        1. Тэнхлэгээ хорин дөрвөн цагт 29.6 км/секийн хурдтайгаар эргэдэж нарыг жилдээ нэг удаа тойрдог, нарнаас 1.495.106 километр хол зайд оршдог гараг
дэлхий II нэр.
        1. Хамгийн их хайрлах хаа­цайлах зүйл

Шилжсэн утга

Холбоо үг

  • дэлхий судлал ш.у. (дэл­хийн газар зүйн бүрхэвчийн ерөнхий зүй тогтлыг судалдаг ухаан)
  • дэлхийн банк санхүү.(дэлхийн буурай хөгжилтэй орнуудад тусалдаг олон улсын санхүүгийн байгууллага)
  • дэлхийн аварга (дэлхийн хэмжээнд зохиогдсон албан ёсны тэмцээн, уралдаанд түрүүлэгч, дэлхийн аварга цомыг хүртэгч)
  • дэлхийн бүслүүр (экватор)
  • дэлхийн гадарга (дэлхийн өнгөн хөрс)
  • дэлхийн дайн (олон улс орныг хамарсан дайн)
  • дэлхийн татах хүч (дэлхийн хүндийн хүч)
  • дэлхийн цардас (газрын өнгөн талын хатуу давхарга)
  • дэлхийн цөм (дэлхийн бөмбөрцгийн төв хэсэг)
  • дэлхийн шим мандал (амьдрал тэтгэгч үржил шимт хэсэг)
  • дэлхийн эргэлт (цагийн зүүний эсрэг чиглэлээр дэлхий тэнхлэгээ эргэх)
  • дэлхийн эргэх хурд (дэлхий тэнхлэгээ тойрох тогтмол хурд)
  • алаг дэлхий (энэ ертөнц)
  • алтан дэлхий
  • дэлхийн туйл (дэлхийн өмнө, умар соронзон туйл)
  • дэлхийн хүйс (дэлхийн гадаргын төв хэсэг)
  • (дэлхийн тэнхлэгээ эргэх даялал зам)
  • дэлхийн бөмбөрцөг од.орон. (нарны аймгийн дотроос гуравдугаарх гараг)
  • дэл­хийн дагуул од.орон. (сар)дэлхийн тойрог зам сансар
  • алаг дэлхий
  • хүж дэлхий (бүх дэлхий)
  • эх дэлхий (манай гараг)
  • айхад амь дэлхий (айхад амь хайран)
  • дэлхийн ван од.орон. (нарны аймгийн есөн гарагийн нэг, нарнаас хамгийн хол зайд орших тул нарыг тойрох үелэл нь хоёр зуун дөчин найман жил байдаг гараг, нэг дагуул одтой)

Хоршоо үг

  • байгаль дэлхий (дэлхий ертөнц)
  • бөмбөрцөг дэлхий (хүн төрөлхтний оршин амьдарч буй гараг)
  • газар дэлхий (эх дэлхий)
  • дэлхий ертөнц (алаг дэлхий)
  • орчлон дэлхий (сансар, сав шим ертөнц)
  • тив дэлхий
  • а.бидний эх дэлхий
  • б.шилж. газар бүр, дэлхий даяар
  • хангай дэлхий (газар дэлхий, уул ус)
  • хорвоо дэлхий (бидний амьдарч байгаа гараг ертөнц)
  • дэлхий дэлэнтэй (газар дэлхий хур бороо, ургац сайтай)

Эсрэг үг

Этгээд үг хэллэг

  • ХУЛХИ
  • хуурамч, хуурмаг
  • Одоо үед дэлхий даяар хятадын барааг хулхи гэж толгой сэгсэрдэг
  • Манай дэлгүүрүүд хятадын хулхи барааны оронд японы ориг бараа авч ирж зарвал сайн байна
  • (ШАЛНЫ) АЛЧУУР БОЛОХ тбү.
  • бөхийн барилдаанд ялагдах (ар­чуулах зүйл мэт болох)
  • Дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээнд манай зарим бөх шалны алчуур болсон байна
  • Би түүнд тийм ч амархан шалны алчуур болохгүй байх
  • ТОЛГОЙ ЦОХИХ хэл.
  • манлайлах, тэргүүлэх
  • Сонгуульд саналын тоогоор тэр толгой цохисон нь илт болов
  • Одоо Хойд Америк саятныхаа тоогоор дэлхийд толгой цохиж байна
  • БОСГОХ тү.
  • мөнгө, хөрөнгийг бий болгох
  • Татварын тогтолцоо­ноосоо шалтгаалан
  • Монгол улс нэг жилд хэдэн тэрбум төгрөгийн хөрөнгө босгох бо­ломжоо алдаж байна
  • Мон­гол улс ирэх жил Дэлхийн банкнаас хөрөнгө босгох бо­лов
  • БАЙЦАА ТОЛГОЙ н.
  • тэнэг, боловс­ролгүй
  • Би ийм байцаа толгой хүнийг урьд өмнө үзээгүй юм байна
  • Дунд сургуульд сурч байхад бид чинь түүнийг байцаа толгой гэж шоглодог байсан, Гэтэл одоо дэлхийн даамын аварга болоод байдаг.

Зүйр цэцэн үг

Хэвшмэл хэлц

  • Далбаагаар далай гатлахгүй
  • Даагагүйгээр дэлхий гэтлэхгүй
  • Дэлхий байвал гишгэдэг
  • Далай байвал гувшдаг
  • Дэлхий бүрхсэн мал
  • Дээвэр бүрхсэн идээ
  • Дэлхий идмээн дээсгүй
  • Дээлээр хучмаан бүлээнгүй
  • Дэлхий өргөн ч гэсэн гутал хавчвал зовлонтой
  • Дээдэс хүндтэй ч гэсэн доороо хавчигдвал бэрхтэй
  • Дэлхийг нар тэгш ээдэггүй
  • Олныг ноён тэгш хардаггүй
  • Дэлхийг тойрсон бадарчинд
  • Дэвсгэр ширдэг гэж байдаггүй
  • Дэлхийг харсан үүдтэй
  • Дээшээ харсан тоонотой
  • Дэлхийгээрээ тэгширч
  • Дээд доодгүй ариун болох
  • Дэлхийн дээж
  • Мэлхийн сүүж
  • Дэлхийн зэрэглээн
  • Далайн долгион
  • Дэлхийн шороог дээш цацавч доошоо
  • Дэнгийн галыг доош харуулавч дээшээ

Өвөрмөц хэлц

Зөв бичих зүй

  • дэл|хий нэр
  • ертөнц хорш. дэлхийн, дэлхийд, дэлхийгээс
  • дэлхий (~ ертөнц, газар ) /~н/ /~д/ /~г/ /~ээс/ /~ээр/ /~тэй/ /~рүү/ /~ээ/

Ертөнцийн гурав

Монгол бичиг

DelekEI


Хуучирсан үг